Wolność – religia – wolność religijna

Słowa kluczowe: wolność religijna, wolność, religia, osoba, fideizm, sentymentalizm

Abstrakt

W artykule wskazuje się na tendencję woluntarystyczną w historii filozofii, która jest teoretycznym uzasadnieniem dla fenomenu absolutyzacji wolności, który występuje też w życiu praktycznym, gdzie wolność nie jest już rozumiana jako wolność do prawdy i dobra i w granicach prawa naturalnego, ale jako wolność negatywna. Brak naturalnych ograniczeń dla ludzkiej wolności prowadzi do jej absolutyzacji i permisywizmu, a w konsekwencji do prób jej ograniczania przez państwo i prawo i ostatecznie jej negacji. Jednak konflikt pomiędzy wolnością a naturą, naturą a kulturą, wolnością a prawem jest pozorny. W artykule wskazuje się ontyczne podstawy ludzkiej wolności, syntezę wolności i religii w postaci wolności religijnej, zagrożeń wolności i religii ze strony ateizmu, fideizmu, sentymentalizmu i indywidualizmu. Dane do obrony przed redukcyjnymi ujęciami wolności i religii pochodzą z filozofii realistycznej, ukazującej racjonalny i obiektywny charakter wolności i religii.

Bibliografia

Adler, Mortimer Jerome. 1995. Dziesięć błędów filozoficznych, tłum. Józef Marzęcki. Warszawa: Medium.

Bourke, Vernon Joseph. 1994. Historia etyki, tłum. Aleksander Białek. Warszawa: Wydawnictwo Krupski i S-ka.

Copleston, Frederick. 2001. Historia filozofii, tłum. Henryk Bednarek i Sylwester Zalewski, t. 3. Warszawa: Instytut Wydawniczy PAX.

Czupryn, Bogdan. 2015. Prawda o człowieku fundamentem rozwoju osobowego. Lublin: Fundacja Servire Veritati.

Hervada, Javier. 2013. Historia prawa naturalnego, tłum. Anna Dorabialska. Kraków: Wydawnictwo Petrus.

Krąpiec, Mieczysław Albert. 2004. Ludzka wolność i jej granice. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu.

Mondin, Battista. 1997. Wolność jako czynnik konstytutywny osoby ludzkiej, tłum. Paweł Kawalec. Człowiek w Kulturze, 9, 79-98.

Piechowiak, Marek. 2012. Wolność religijna i dyskryminacja religijna – uwagi w kontekście rezolucji Parlamentu Europejskiego z 20 stycznia 2011 r. W: Urzeczywistnianie wolności przekonań religijnych i praw z niej wynikających, red. Leszek Stanisław Stadniczeńko i Stanisław Rabiej, 103-139. Opole: Redakcja Wydawnictw Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Opolskiego.

Piechowiak, Marek. 2011. Negatywna wolność religijna i przekonania sekularystyczne w świetle sprawy Lautsi przeciwko Włochom. Przegląd Sejmowy, 5, 37-68.

Pinckaers, Servais T. 1994. Źródła moralności chrześcijańskiej, tłum. Agnieszka Kuryś, Poznań: W Drodze.

Possenti, Vittorio. 1997. Ku integralnej filozofii wolności, tłum. Anna Magdalena Popko. Człowiek w Kulturze, 9, 33-40.

S. Thomae, Aquinatis. 1963. Summa Theologiae, red. Pietro Caramello, t. 1-2. Torino: Marietti.

Stępień, Katarzyna. 2015. W poszukiwaniu podstaw racjonalności prawa. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasz z Akwinu, Wyd. KUL.

Suarez, Francisco. 1973. Tractatus De Legibus ac Deo Legislatore, red. Luciano Pereňa. Madrid: Instituto Francisco de Vitoria.

Wojtyła, Karol. 2016. Considerations on The Essence of Man – Rozważania o istocie człowieka. Lublin-Roma: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu.

Woroniecki, Jacek. 2002. Życie religijne współczesnej inteligencji polskiej. W: Jacek Woroniecki. U podstaw kultury katolickiej, 23-54. Lublin: Fundacja Servire Veritati.

Woroniecki, Jacek. 2013. Katolicka etyka wychowawcza, t. 1. Lublin: Fundacja Servire Veritati, Wyd. KUL.

Zdybicka, Zofia Józefa. 1998. Wolność religijna fundamentem ludzkiej wolności. Człowiek w Kulturze, 11, 127-137.

Zdybicka, Zofia Józefa. 2006. Człowiek i religia. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu.

Zdybicka, Zofia Józefa. 2007. Religia. W: Powszechna Encyklopedia Filozofii, red. Andrzej Maryniarczyk, t. 8, 720-732. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasz z Akwinu.

Opublikowane
2021-07-26
Dział
Z problematyki filozoficznej