Zagadnienie pracy w programach nauki religii w szkołach średnich i zawodowych w latach trzydziestych XX wieku na tle wychowania państwowego

  • Roman Ceglarek WIT, WSDACz i WSDDS w Częstochowie
Słowa kluczowe: praca, szkoła średnia, szkoła zawodowa, program, religia, wychowanie państwowe

Abstrakt

Polish pedagogical thought of the interwar period pointed out the importance of forming the citizensâ attitude towards the state.. Cultivation of pro-state attitudes was closely related to the propagation of work ethos. Those educational actions were also undertaken in schools, among others, in the course of religious education. The concept of work was presented in such a way as to show the pupils the value of work, evoke positive attitudes towards their chosen professions, encourage them to work honestly and responsibly, to form a mature personality expressed by the quality of their performed work. All those actions were aimed at strengthening the power and welfare of the state. For that reason, work was perceived in the categories of a patriotic duty. In a way, it was similar to what we call work patriotism in our society these days.

Bibliografia

Balicki J., Wytyczne wychowania państwowego w dzisiejszej szkole średniej ogólnokształcącej, „Poradnik w sprawach nauczania i wychowania oraz administracji w szkołach średnich ogólnokształcących i w seminariach nauczycielskich”, 3 (1931), z. 2 (4), s. 113-141.
Bartnicka H., Wychowanie państwowe (do dyskusji nad problemami ideologii wychowawczej sanacji), „Rozprawy z dziejów oświaty”, 1972, t. 15, s. 61-132.
Ceglarek R., Credo in den Lehrplänen der römisch-katholischen Religion an den Volksschulen In Polen nach dem Inkrafttreten des Gesetzes über die Schulordnung vom 11. März 1932 Jahr., w: Vielfältige Aspekte des Glaubens, red. R. Ceglarek, J. Kapuściński, A. Olczyk, Miriam-Verlag, Jestetten 2014, s. 131-154.
Ceglarek R., Wychowanie obywatelsko-państwowe w programach nauki religii dla szkół średnich w II Rzeczpospolitej w świetle reformy jędrzejewiczowskiej, w: Wartość patriotyzmu w edukacji szkolnej, red. R. Ceglarek, Wydawnictwo Scriptum, Kraków 2011, s. 42-50;
Ciemniewski J., Etyka katolicka, Książnica –Atlas, Lwów –Warszawa 1930.
CzerwińskiS., O ideał wychowawczy szkoły polskiej, „Oświata i Wychowanie”, R. 1, 1929, z. 4, s. 341-358.
Czerwiński S., O nowy ideał wychowawczy, Wydawnictwo Towarzystwa Kultury i Oświaty, Warszawa 1934.
Grochocki J., Nauka religii a wychowanie państwowo-obywatelskie, „Miesięcznik Katechetyczny i Wychowawczy”, R. XX, 1930, z. 1, s. 4-10.
Iniewski F., Przesłanki i istota wychowania państwowego w Polsce okresu międzywojennego, w: Oświata, szkolnictwo i wychowanie w latach II Rzeczpospolitej, red. K. Poznański, Wydawnictwo Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej, Lublin 1991, s. 411-419.
Jakubiak K., Wychowanie państwowe jako ideologia wychowawcza sanacji. Kształtowanie i upowszechnienie w periodycznych wydawnictwach społeczno-kulturalnych i pedagogicznych, Wydawnictwo Uczelniane WSP w Bydgoszczy, Bydgoszcz 1994.
Jędrzejewicz J., Wychowanie państwowe, „Zrąb”, 1930, nr 3, s, 311-320.
Kalinowski W., Etyka, Księgarnia św. Wojciecha, Poznań-Warszawa 1922.
Kulpa J., Kształcenie nauczycieli szkół powszechnych w Polsce w latach 1918-1939, Zakład Naukowy imienia Ossolińskich Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, Wrocław - Warszawa - Kraków 1963.
Lipowska M., Koncepcje wychowania w polskich programach szkolnych okresu międzywojennego, „Rozprawy z dziejów oświaty”, 1969, t. 12, s. 3-47.
Lubelski J., Etyka katolicka, Drukarnia Zygmunta Jelenia w Tarnowie, TarnĂłw 1929.
Magiera E., Wychowanie państwowe w szkolnictwie powszechnym Drugiej Rzeczpospolitej, Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego, Szczecin 2003.
Miąso J., Szkoły zawodowe w Polsce w latach 1918-1939. Ich rozwój, organizacja i funkcje społeczne, Zakład Naukowy imienia Ossolińskich Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, Wrocław – Warszawa – Kraków – Gdański - Łódź 1988.
Mowa wicepremiera Bartla jako ministra oświaty na Komisji Budżetowej Sejmu dnia 26.XI.1926, „Głos Nauczycielski”, R. 10, 1926, nr 30, s. 653.
Program nauki (Tymczasowy) w państwowym liceum pedagogicznym z polskim językiem nauczania, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1938.
Program nauki (Tymczasowy) w państwowym seminarium dla wychowawczyń przedszkoli z polskim językiem nauczania, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1939.
Program nauki religii rzymsko-katolickiej w gimnazjach państwowych ogólnokształcących z polskim językiem nauczania, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1935.
Program nauki religii rzymskokatolickiej w szkołach dokształcających ogólnozawodowych, „Miesięcznik Katechetyczny i Wychowawczy”, R. 28, 1939, z. 4, s. 183-187.
Program nauki religii w szkołach dokształcających zawodowych, „Miesięcznik Katechetyczny i Wychowawczy”, R. 28, 1939, z. 4, s. 187-191.
Program nauki w liceach zawodowych. Religia rzymskokatolicka, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1938.
Program nauki w państwowym liceum ogólnokształcącym z polskim językiem nauczania. Religia rzymskokatolicka, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1938.
Program nauki w szkołach dokształcających ogólnozawodowych (Tymczasowy), Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1938.
Program nauki w szkołach dokształcających zawodowych dla elektryków (Tymczasowy), Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1938.
Program religii rzymsko-katolickiej dla szkół zawodowych, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1931.
Program nauki w gimnazjach zawodowych. Religia rzymskokatolicka, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1938.
Sadowska J., Ku szkole na miarę II Rzeczpospolitej. Geneza, założenia i realizacja reformy Jędrzejewiczowskiej, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, Białystok 2001.
Sadowska J., Wychowanie państwowe i jego odbicie w programach szkolnych doby sanacji, „Ars Historica”, 2004, t. 16, s. 83-93.
Szymański M. S., Pädagogische Reformbewegungen In Polen 1918-1939. Ursprünge – Verlauf – Nachwirkungen, Böhlau Verlag GmbH & Cie, Köln, Böhlau – Verlag – Köln – Weimar – Wien 2002.
Śliwiński S., Organizacja szkolnictwa w Polsce współczesnej, Książnica-Atlas, Lwów-Warszawa 1932.
Uwagi wstępne do programów nauki w liceum ogólnokształcącym, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1937.
Wytyczne dla autorów programów gimnazjów krawieckich (żeńskich) i gimnazjów bieliźniarskich, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1934.
Wytyczne dla autorów programów gimnazjów mechanicznych, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1934.
Wytyczne dla autorów programów gimnazjów stolarskich, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Lwów 1934.
Wytyczne dla autorów programów szkół krawiecko-bieliźniarskich, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Warszawa 1935.
Wytyczne dla autorów programów szkół ogólnokształcących. Szkoła Powszechna. Gimnazjum, Wydawnictwo Państwowe, Warszawa 1932.
Wytyczne dla autorów programów szkół przysposobienia kupieckiego opartych na szkole powszechnej, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Warszawa 1935.
Wytyczne dla autorów programów szkół przysposobienia rolniczego, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Warszawa 1935.
Wytyczne dla autorów programów szkół stolarskich, Państwowe Wydawnictwo Książek Szkolnych we Lwowie, Warszawa 1935.
Opublikowane
2016-12-31
Dział
Z problematyki teologicznej